Promovenda Alina van Kalmthout
Hoe kan dashboarding helpen om artsen en managers inzicht te geven in patiëntwaardes en kosten? En wat levert telemonitoring eigenlijk op? Alina van Kalmthout onderzoekt deze vragen voor haar proefschrift over waardegedreven zorg: ‘De patiënt staat altijd centraal.’
Alina van Kalmthout werkt op de afdeling Kwaliteit & Veiligheid van het Maasstad Ziekenhuis en promoveert op Value Based Health Care (VBHC). ‘Je merkt dat VBHC een opkomend veld is’, zegt Alina. ‘Het sluit aan op de principes van ‘passende zorg’, oftewel het in beeld krijgen van patiëntwaarde én kosteneffectiviteit, wat nu in het zorgakkoord staat.’ Het onderzoek van Alina gaat over het implementeren van de VBHC-gedachte door managementdashboarding voor patiëntwaardes in het ziekenhuis. ‘Zodat inzichtelijk wordt welke zorg effectief is en welke niet.’ Verschillende managementlagen kunnen op basis hiervan sturen op welke zorg het ziekenhuis wel of niet levert. ‘Het belangrijkste is om te kijken wat patiënten echt belangrijk vinden. Waardegedreven zorg is geen bezuinigingsmaatregel.’
Het maakt zorgverzekeraars soms huiverig om te investeren in VBHC omdat het niet altijd duidelijk is of een nieuwe werkwijze ook iets oplevert. ‘Het belangrijkste doel van mijn proefschrift is om inzichtelijk te maken hoe het ziekenhuis de beste, passende zorg kan leveren, tegen minimale kosten. Maar de patiënt staat altijd centraal en elke patiënt is anders.’
“Het belangrijkste is om te kijken wat patiënten echt belangrijk vinden.”
Op dit moment is er nog geen volledig inzicht in de kosten binnen het ziekenhuis én is er nog geen koppeling met de patiëntwaarde. ‘Je wilt bijvoorbeeld weten hoe het verminderen van het aantal ligdagen het aantal spoedopnames beïnvloed. Want als de spoedopnames omhoog gaan, is dat zowel nadelig voor de patiënt, als voor de kosten voor het ziekenhuis. Op dit moment hebben we onvoldoende in beeld welke zorg doelmatig en effectief is.’
Dashboarding en sturing
In de eerste plaats kunnen artsen het dashboard gebruiken om inzicht te krijgen in de effecten van bepaalde zorgkeuzes en daar hun zorg op aanpassen. ‘De overkoepelende managementlaag kan het dashboard gebruiken om op een generieker niveau te monitoren, om te kijken of er ondersteuning nodig is, of op een andere manier gesleuteld moet worden.’
Op vakgroepniveau zou een gedetailleerder uitkomst-kostenmodel gebruikt kunnen worden. Beide modellen zouden op basis van dezelfde achtergronddata opgesteld moeten zijn, benadrukt Alina. ‘Hierbij zijn feedbackloops belangrijk: zodat je met elkaar blijft praten over verbeterpunten. Nu merken we dat het versnipperd is, omdat iedereen andere dashboarding gebruikt. Het zijn nog te veel eilandjes.’ Idealiter komt het initiatief vanuit de werkvloer en kan het management beoordelen of de zorgkeuzes binnen de door het bestuur gestelde kaders passen. ‘Die verschillende lagen in het ziekenhuis moeten tijd blijven maken om met elkaar te communiceren, dat moet voor iedereen een prioriteit zijn.’
Telemonitoring
Een ander onderdeel van haar onderzoek gaat over de kosteneffectiviteit van digitale monitoring bij chronische aandoeningen, zoals bijvoorbeeld diabetes, hart- en vaatziekten, kanker, astma, COPD, nieren en reuma. ‘De overheid zet erg in op telemedicine, maar op dit moment is er nog te weinig bewijs dat dit kosteneffectief is, omdat de resultaten uiteenlopen.’ Daarom zoomt het onderzoek nu in op de verschillende telemonitoring-tools. ‘Daarbij is een belangrijke voorwaarde dat er een overdracht is van of klinische- of patiënten uitkomsten, zoals bijvoorbeeld vragenlijsten. Het is dus geen zelfmonitoring waarbij er geen communicatie is tussen arts en patiënt.’ De voordelen van telemedicine zijn er in elk geval al wel voor de patiënt zelf, omdat ze bijvoorbeeld minder vaak naar het ziekenhuis hoeven te komen. ‘Of het verder ook kostenbesparend is, moet het onderzoek gaan uitwijzen.’
“Verschillende lagen in het ziekenhuis moeten tijd blijven maken om met elkaar te communiceren, dat moet voor iedereen een prioriteit zijn.”
Uiteindelijk hoopt ze dat haar onderzoek leidt tot betere kwaliteit van zorg. ‘En dat we de patiëntwaardes en kosten beter inzichtelijk krijgen, zodat daar op gestuurd kan worden. Ook hoop ik dat de communicatie tussen de verschillende managementlagen meer gestroomlijnd wordt voor een betere kwaliteit van zorg. En tot slot dat we beter weten hoe we telemonitoring kunnen evalueren, zodat we beter inzichtelijk krijgen welke tools we wel en niet kunnen implementeren in onze zorgpaden.’
CV
Alina van Kalmthout studeerde Gezondheidswetenschappen in Amsterdam en deed aansluitend de master Health Economics, Policy & Law in Rotterdam. Daarna werkte ze kort als procesadviseur in het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein, tot ze via oud-studiegenoten de vacature voor het promotieonderzoek VBHC in het Maasstad Ziekenhuis voorbij zag komen.
